Pozisyon Büyüklüğü Hesaplama

"Ne kadar alayım?" sorusuna çoğu kişi şöyle cevap verir: "10.000 TL'lik alayım" ya da "1.000 lot alayım". İkisi de yanlış, çünkü ikisi de riski hesaba katmıyor.

Doğru cevap her zaman aynı yerden başlar: bu işlemde kaç lira kaybetmeyi göze alıyorum?

Üç adımlı formül

Adım 1 — Riske atılacak tutar

Riske atılacak tutar = Sermaye × Risk yüzdesi

100.000 TL sermaye ve işlem başına %1 risk → 1.000 TL.

Bu, işlem ters giderse kaybedeceğiniz azami tutardır. Pozisyonun büyüklüğü değil, kaybın büyüklüğüdür — bu ikisini karıştırmak en yaygın hatadır.

Adım 2 — Pay başına risk

Pay başına risk = |Giriş fiyatı − Stop fiyatı|

50 TL'den alıp stopu 48 TL'ye koyduysanız → 2 TL.

Yani her bir pay için 2 TL kaybetme ihtimaliniz var.

Adım 3 — Lot adedi

Lot = Riske atılacak tutar ÷ Pay başına risk

1.000 ÷ 2 = 500 lot.

Pozisyonun toplam maliyeti 500 × 50 = 25.000 TL olur. Yani 100.000 TL sermayenin %25'ini bu işleme koyuyorsunuz — ama riskiniz %25 değil, %1'dir. Aradaki farkı yaratan şey stopun varlığıdır.

Neden aşağı yuvarlanır?

Hesap her zaman tam sayı çıkmaz. 10.000 TL sermaye, %1 risk (100 TL), 3 TL stop mesafesi:

100 ÷ 3 = 33,33 lot

33 lot alırsınız, 34 değil. 34 lot alsaydınız riskiniz 34 × 3 = 102 TL olurdu — yani belirlediğiniz sınırın üstüne çıkardınız. Aracın tüm amacı bunu engellemek olduğu için sonuç her zaman aşağı yuvarlanır.

Stop mesafesi lot adedini belirler

Bu, dersin en önemli çıkarımı. Aynı sermaye ve aynı risk yüzdesiyle, stop mesafesi değiştikçe alacağınız lot değişir:

Dikkat edin: her satırda risk aynı — 1.000 TL. Değişen şey pozisyonun büyüklüğü.

Bunun pratik anlamı şu: volatilitesi yüksek, geniş stop gerektiren bir payda daha az alırsınız. Sakin bir payda daha çok alabilirsiniz. Böylece portföyünüzdeki her işlem aynı riski taşır — bu, tutarlılığın temelidir.

Çoğu yatırımcı tam tersini yapar: her işleme aynı tutarı koyar. Bu, oynak paylarda farkında olmadan çok daha fazla risk almak demektir.

Sıfır lot çıkarsa

Bazen hesap 0 lot verir. Bu bir hata değil, bir uyarıdır: bu stop mesafesi, senin risk bütçen için fazla geniş.

Üç seçeneğiniz var:

1. Stopu teknik olarak daha yakın bir noktaya koyabiliyorsanız koyun (zorlamayın)
2. Risk yüzdenizi bilinçli olarak artırın (nadiren yapılmalı)
3. Bu işlemi geçin — genelde en doğrusu budur

Hesabı kendiniz yapın

Bu hesabı her işlemden önce yapmak gerekir. Risk ve pozisyon büyüklüğü aracı tam olarak bunu yapar; hedef fiyat da girerseniz risk/getiri oranını da gösterir.

Aracı kullanırken kendinize şu soruyu sorun: çıkan lot sayısı bana az mı geldi? Geldiyse, muhtemelen alışkın olduğunuz pozisyon büyüklüğü fazla riskliydi.