Takas

Emir eşleştiği anda işlem gerçekleşmiş olur, ama pay ve para henüz yer değiştirmemiştir. Bu yer değiştirmeye takas denir. Borsa İstanbul pay piyasasında takas T+2'dir: pazartesi yapılan bir işlemin takası, araya tatil girmezse çarşamba tamamlanır.

Süreçte üç kurum rol alır:

• Aracı kurum emri iletir ve müşterisinin hesabını tutar.
• Takasbank merkezi karşı taraf olarak alıcı ile satıcının arasına girer ve el değiştirmeyi garanti eder.
• MKK payın yeni sahibini kayden işler.

Pratikte üç sonucu var:

• Sattığınız payın parası çekilebilir bakiyeye takas günü geçer; nakit planınızı buna göre yapın.
• Temettü ve genel kurul gibi haklarda "hangi gün elimde olmalı" sorusu işlem gününe göre değil, takas tarihine göre cevaplanır.
• Brüt takas tedbiri uygulanan bir payda, aldığınız payı takas tamamlanmadan satamazsınız.

Takas verisi ayrı bir şeydir: takası tamamlanan payların hangi saklama kuruluşlarında durduğunu gösteren tablodur. Aracı kurum platformlarındaki "takas" ekranı budur ve en az iki iş günü geriden gelir. Bu tablonun zaman içindeki değişimini okumak takas analizi dersinin konusudur.